Stok Yönetiminde ABC/XYZ Analizi
ABC ve XYZ analizi, stokların yönetiminde kullanılan iki önemli yöntemdir.
ABC Analizi
- A Sınıfı: En değerli ve en yüksek talep gören ürünlerdir. Genellikle toplam stok değerinin %70-80\'ini oluştururlar.
- B Sınıfı: Orta değerli ürünlerdir. Toplam stok değerinin %15-25\'ini kapsar.
- C Sınıfı: Düşük değerli ancak yüksek miktarda satılan ürünlerdir. Toplam stok değerinin %5-10\'unu temsil eder.
XYZ Analizi
- X Grubu: Talebi düzenli olan ürünlerdir. Öngörülebilir ve stabil bir tüketim düzeyine sahiptir.
- Y Grubu: Talebi değişken olan ürünlerdir. Mevsimsel veya dönemsel dalgalanmalar gösterir.
- Z Grubu: Düşük talep gören ve öngörülemeyen ürünlerdir. Stok seviyeleri genellikle düzensizdir.
Güvenlik Stoğu Hesabı
Güvenlik stoğu, talep dalgalanmaları ve tedarik süresindeki belirsizlikler nedeniyle stokta bulunan ek üründür. Hesaplama için aşağıdaki adımlar izlenebilir:
1. **Ortalama Talep:** Günlük ortalama talep belirlenir.
2. **Standart Sapma:** Talep dalgalanmalarının standart sapması hesaplanır.
3. **Temas Süresi:** Tedarik süresinin (temas süresi) belirsizliği değerlendirilir.
- Güvenlik Stoğu = Z-skor x Standart Sapma x √(Tedarik Süresi)
Bu yöntemler, stok yönetiminin daha etkin ve verimli olmasını sağlar.
